Қандай да бір сауда жасамас бұрын, пайда мен шығынның қалай есептелетінін түсіну маңызды. Пайда мен шығынды дәл есептеу үшін трейдерлер келесі айнымалыларды ретімен түсінуі қажет:
Позицияның орташа кіру бағасы
Позицияның іске асырылмаған P&L және іске асырылмаған P&L пайызы (%)
Жабылған позиция бойынша P&L
Іске асырылған P&L
Позицияның орташа кіру бағасы (AEP)
Bybit Kazakhstan платформасында трейдерлер жаңа ордерлер арқылы позициясына қосымша көлем қосқан сайын, орташа кіру бағасы өзгереді.
Мысалы: A трейдері 5 000 USDT кіру бағасымен 0,5 мөлшерінде ашық BTCUSDT сатып алу позициясын ұстап тұр. Бір сағаттан кейін A трейдері 6 000 USDT кіру бағасымен қосымша 0,3 мөлшерінде позиция ашып, сатып алу позициясын ұлғайтуды шешті.
Төменде AEP формуласы және есептеу қадамдары көрсетілген:
Орташа кіру бағасы = USDT түріндегі жалпы келісімшарт құны / келісімшарттардың жалпы саны
USDT түріндегі жалпы келісімшарт құны = ( (Саны1 x Бағасы1) + (Саны2 x Бағасы2)...)
Жоғарыдағы мәндерді пайдалана отырып:
USDT түріндегі жалпы келісімшарт құны
= ( (Саны1 x Бағасы1) + (Саны2 x Бағасы2) )
= ( (0.5 x 5,000) + (0.3 x 6,000) )
= 4,300
Келісімшарттардың жалпы саны
= 0.5 + 0.3
= 0.8 BTC
Орташа кіру бағасы
= 4,300 / 0.8
= 5,375
Позицияның іске асырылмаған P&L және іске асырылмаған P&L пайызы (%)
Іске асырылмаған P&L
Ордер сәтті орындалғаннан кейін ашық позиция және оның нақты уақыттағы іске асырылмаған P&L позициялар қойындысында көрсетіледі. Сауданың қай жағында тұрғаныңызға байланысты іске асырылмаған P&L есептеу формуласы өзгеше болады.
Лонг позиция үшін
Мысалы: B трейдері 7 000 USDT кіру бағасымен 0,2 мөлшерінде ашық BTCUSDT сатып алу позициясын ұстап тұр. Ордер кітабындағы Соңғы Саудаланған Баға 7 500 USDT болып көрсетілген кезде, іске асырылмаған P&L 100 USDT болады.
Іске асырылмаған P&L = = Келісімшарт саны × (Соңғы Саудаланған Баға − Кіру бағасы)
= 0.2 x (7,500 - 7,000)
= 100 USDT
Шорт позиция үшін
Мысалы: C трейдері 6 000 USDT кіру бағасымен 0,4 мөлшерінде ашық BTCUSDT сату позициясын ұстап тұр. Ордер кітабындағы Соңғы Саудаланған Баға 5 000 USDT болып көрсетілген кезде, іске асырылмаған P&L 400 USDT болады.
Іске асырылмаған P&L = Келісімшарт саны × (Кіру бағасы − Соңғы Саудаланған Баға)
= 0.4 x ( 6,000 - 5,000)
= 400 USDT
Ескертпелер:
- USDT келісімшарттарында P&L да USDT-де есеп айырысады. Бұл инверстік келісімшарттарға қарама-қарсы, себебі онда P&L саудаланатын монетаға байланысты есеп айырысады (мысалы, BTCUSD инверстік келісімшарты BTC-де есеп айырысады).
- Егер баға белгілі бір мәнге, мысалы 1 000 USDT-ге, пайдалы немесе пайдасыз бағытта қозғалса және позиция көлемі 1 BTC болса, трейдер тиісінше 1 000 USDT пайда табады немесе 1 000 USDT жоғалтады.
- Левереджді арттыру пайда/шығынды тікелей көбейтпейді. Оның орнына, пайда мен шығын позиция көлемі мен баға қозғалысына байланысты анықталады. Қысқаша айтқанда:
- Левередж неғұрлым жоғары болса, позиция ашу үшін қажет маржалық кепіл соғұрлым төмен болады.
- Келісімшарт саны неғұрлым үлкен болса, пайда/шығын соғұрлым үлкен болады.
- Кіру бағасына қатысты баға қозғалысы неғұрлым үлкен болса, пайда/шығын соғұрлым үлкен болады.
- Әдепкі бойынша іске асырылмаған P&L Соңғы Саудаланған Баға негізінде көрсетіледі. Марк бағасы негізіндегі іске асырылмаған P&L мәнін көру үшін осы ЖҚС мақаласын қараңыз.
- Соңында, іске асырылмаған P&L позицияны ашу және ұстап тұру барысында трейдерлер алған/төлеген сауда немесе қаржыландыру комиссияларын есепке алмайды.
Іске асырылмаған P&L%
Іске асырылмаған P&L пайызы негізінен позицияның инвестиция қайтарымын (ROI) пайыздық түрде көрсетеді. Іске асырылмаған P&L сияқты, бұл көрсеткіш те Соңғы Саудаланған Бағаның қозғалысына байланысты өзгеріп отырады. Сондықтан іске асырылмаған P&L пайызы немесе ROI формуласы төмендегідей:
Іске асырылмаған P&L% = [ Позицияның іске асырылмаған P&L / Позиция маржасы ] x 100%
Позиция маржасы = Бастапқы маржа + Жабу комиссиясы
B трейдерін мысал ретінде алайық. B трейдері 7 000 USDT кіру бағасымен 0,2 мөлшерінде ашық BTCUSDT сатып алу позициясын ұстап тұр. Ордер кітабындағы Соңғы Саудаланған Баға 7 500 USDT болып көрсетілген кезде, іске асырылмаған пайда мен шығын 100 USDT болады. Қолданылған левередж 10x деп алайық.
Бұған дейінгі есептеуімізге сүйенсек, позицияның іске асырылмаған P&L = 100 USDT
Бастапқы маржа = (Саны x Марк бағасы) / левередж = (0.2 x 7,000) /10 = 140 USDT
Жабу комиссиясы = Банкроттық бағасы x Саны x 0.055% = 6,300 x 0.2 x 0.055% = 0.693 USDT
Іске асырылмаған P&L% = [ 100 USDT / ( 140 USDT + 0.693 USDT ) ] x 100% = 71.07%
Ескертпелер:
- Кейбір трейдерлер мұны қате түсінуі мүмкін, бірақ левереджді арттыру іске асырылмаған пайданы арттырмайды. Оның орнына, трейдерлер позиция маржасының азаюына байланысты іске асырылмаған P&L% өскенін көреді, бұл нақты пайданың өсуіне байланысты емес. B трейдерін қайтадан мысал ретінде алсақ, левередж 10x, 5x немесе 20x болса да, іске асырылмаған P&L өзгермейді.
- Егер B трейдері сол 10x левереджді пайдаланса, оның іске асырылмаған P&L = 100 USDT, іске асырылмаған P&L% = 71,07%
- Егер B трейдері левереджді 5x-ке төмендетсе, оның іске асырылмаған P&L = 100 USDT, іске асырылмаған P&L% = 35,62%
- Егер B трейдері левереджді 20x-ке арттырса, оның іске асырылмаған P&L = 100 USDT, іске асырылмаған P&L% = 141,45%
- Кросс маржа режимінде позиция маржасы әрқашан нақты монета үшін ағымдағы тәуекел лимиті деңгейінде рұқсат етілген максималды левередж арқылы есептеледі (мысалы, BTCUSDT = 100x).
Жабылған позиция бойынша P&L
Трейдерлер позициясын толық жапқан кезде, P&L іске асырылған болып саналады және Активтер бетіндегі Жабылған P&L қойындысында жазылады. Іске асырылмаған P&L мәнінен айырмашылығы, есептеуде бірнеше негізгі айырмашылық бар. Төменде іске асырылмаған P&L және жабылған P&L арасындағы айырмашылықтар көрсетілген.
Сондықтан бүкіл позиция толық жабылады деп есептегенде, жабылған P&L есептеу формуласы төмендегідей:
Жабылған P&L = Позиция P&L − Ашу комиссиясы − Жабу комиссиясы − Төленген/алынған барлық қаржыландыру комиссияларының сомасы
C трейдерін мысал ретінде алайық. C трейдері 6 000 USDT кіру бағасымен 0,4 мөлшерінде ашық BTCUSDT сату позициясын ұстап тұр. Ордер кітабындағы Соңғы Саудаланған Баға 5 000 USDT болып көрсетілген кезде, C трейдері Нарықтық жабу функциясы арқылы бүкіл позицияны жабуды шешті.
C трейдері позицияны нарықтық ордер арқылы ашқан және позицияны ұстап тұрған кезде жалпы 2,10 USDT қаржыландыру комиссиясын төлеген деп алайық.
Бұған дейінгі есептеуімізге сүйенсек, позиция P&L = 400 USDT
Ашу комиссиясы = Саны × Кіру бағасы × 0,055% = 1,32 USDT төленді
Жабу комиссиясы = Саны × Шығу бағасы × 0,055% = 1,1 USDT төленді
Төленген/алынған барлық қаржыландыру комиссияларының сомасы = 2,10 USDT төленді
Жабылған P&L = 400 - 1.32 - 1.1 - 2.10 = 395.48 USDT
Ескертпелер:
- Жоғарыдағы мысал бүкіл позиция екі бағытта да бір ғана ордер арқылы ашылып және жабылған жағдайда ғана қолданылады.
- Позициялар ішінара жабылған жағдайда, жабылған P&L барлық комиссияларды (ашу комиссиясы және қаржыландыру комиссиялары) позицияның ішінара жабылған пайызына сәйкес пропорционалды түрде бөледі және жабылған P&L есептеу үшін пропорционалды мәнді пайдаланады.
- Трейдерлер жабылған P&L тарихын осы жерден көре алады.
Іске асырылған P&L

Іске асырылған P&L = Іске асырылған позиция P&L сомасы − Сауда комиссиялары − Позиция ашық болған кезеңдегі қаржыландыру комиссиялары
Іске асырылған P&L мәнін Позициялар қойындысынан табуға болады. Ол белгілі бір кезең ішінде позиция бойынша іске асырылған P&L жиынтығын көрсетеді. Бұған барлық сауда комиссиялары, қаржыландыру комиссиялары және ішінара жабудан іске асырылған кез келген позиция P&L кіреді (формуласы іске асырылмаған P&L формуласымен бірдей).
Мысал ретінде C трейдерін қолданайық. C трейдері 0,4 мөлшеріндегі шорт позицияны толық жаппай, тек 5 000 USDT шығу бағасымен 0,3 мөлшерін жапты деп алайық.
Позиция P&L = 0,3 × [6 000 − 5 000] = 300 USDT
Ашу комиссиясы = 0,4 × 6 000 × 0,055% = 1,32 USDT
Жабу комиссиясы = 0,3 × 5 000 × 0,055% = 0,825 USDT
Төленген қаржыландыру комиссияларының сомасы = 1,5 USDT
Позицияның іске асырылған P&L = 300 − 1,32 − 0,825 − 1,5 = 296,355 USDT
Енді C трейдерінде 0,1 мөлшеріндегі шорт позиция қалды. Кейін ол 5 500 USDT кіру бағасымен тағы 0,2 мөлшерінде шорт позиция ашты. Позиция бойынша іске асырылған P&L төмендегідей болады:
Алдыңғы кезеңнен көшірілген іске асырылған P&L = 296,355 USDT
Ашу комиссиясы = 0,2 × 5 500 × 0,055% = 0,605 USDT
Іске асырылған P&L (ағымдағы/қазіргі күнге дейін) = 296,355 − 0,605 = 295,75 USDT
Қалған ашық позиция = 0,3 мөлшеріндегі шорт позиция
Іске асырылған P&L және жабылған P&L арасындағы айырмашылық мынада: жабылған P&L ішінара жабу кезінде барлық комиссияларды (ашу комиссиясы және қаржыландыру комиссиялары) позицияның ішінара жабылған пайызына сәйкес пропорционалды түрде бөліп, сол пропорционалды мәнді есептеуде пайдаланады. Ал іске асырылған P&L нақты уақытта жаңарып, тиісті позиция бағыты толық жабылғанға дейін жинала береді.
Егер C трейдері 0,5 мөлшеріндегі лонг ордер орналастырса, 0,3 мөлшеріндегі шорт позиция жабылады және жаңа 0,2 мөлшеріндегі лонг позиция ашылады. Іске асырылған P&L қайта есептеліп, 0,2 мөлшеріндегі лонг позицияның іске асырылған P&L мәнін көрсетеді.
